Kısa cevap: araç kamerasında kapasiteden önce dayanıklılık sınıfı gelir. Kamera döngüsel kayıt yaptığı için kartın aynı hücrelerine gün boyu tekrar tekrar yazar; telefon ya da fotoğraf makinesi için üretilmiş sıradan bir microSD bu yükü uzun süre taşımaz. Bu yüzden ilk bakılacak şey kartın "yüksek dayanıklılık" (high endurance) sınıfında olup olmadığıdır. Kapasite ise ikinci sırada gelir ve çözünürlük ile kanal sayısına göre belirlenir.
Sıradan kart neden yetmiyor
Araç kamerası boş bir karta dosya yazıp duran bir cihaz değildir. Kart dolduğunda en eski dosyanın üzerine yazar ve bunu kontak açık olduğu her dakika sürdürür. Yani kart günde yüzlerce megabayt, yılda yüzlerce gigabayt veri alır ve hep aynı alanı kullanır.
Flash bellek hücrelerinin yazma ömrü sınırlıdır. Fotoğraf makinesi kartı ayda birkaç kez yazılacak varsayımıyla üretilir; dayanıklılık sınıfındaki kartlar ise sürekli yazma için farklı hücre tipi ve farklı denetleyici kullanır. Pratikte fark şöyle görünür: sıradan kart bozulduğunda cihaz hata vermeye başlar, dosyalar yarıda kesilir ya da kart bir gün hiç okunmaz. En kötüsü de şudur: kartın bozulduğunu, kaydı gerçekten izlemeniz gereken gün fark edersiniz.
Döngüsel kaydın nasıl çalıştığını ve kaza anındaki dosyanın neden ayrıca kilitlendiğini ayrı bir yazıda ele aldık (/blog/dongusel-kayit-dosya-kilitleme-ve-g-sensor). Kart seçimi, o yazıdaki koruma mekanizmasının işe yarayabilmesinin önkoşulu sayılabilir.
Kart üzerindeki işaretler ne anlatır
- High Endurance / Dayanıklı seri: sürekli yazma için üretildiğini belirtir. Araç kamerası ve güvenlik kamerası için doğru seçimdir.
- V30 veya U3: video kaydı için sürekli yazma hızını garanti eden sınıflardır. Yüksek çözünürlüklü ya da çok kanallı kayıtta bu sınıfın altına inmek kare atlamasına yol açabilir.
- A1 / A2: uygulama çalıştırma performansını anlatır; telefonlar için önemlidir, araç kamerasında belirleyici değildir.
- Kapasite üst sınırı: her cihaz her kapasiteyi okumaz. Cihazın desteklediği en büyük kart, ürün sayfasındaki teknik özelliklerde yazar ve bu sınırın üstüne çıkmak kartın hiç görünmemesine neden olur.
- Dosya sistemi: büyük kapasiteli kartlar farklı dosya sistemiyle gelebilir; kartı cihazın kendi menüsünden formatlamak bu uyumsuzluğu çözer.
Kaç GB kapasite yeter
Doğru kapasite, kameranın saniyede ne kadar veri yazdığına bağlıdır. Aynı çözünürlükte iki cihaz farklı bit hızıyla kayıt yapabilir, bu yüzden "şu kart şu kadar saat tutar" demek ölçüm yapmadan mümkün değildir. Kullanılabilir yaklaşım şudur: çözünürlük ve kanal sayısı arttıkça kapasiteyi bir kademe yukarı alın.
| Kullanım | Pratik kapasite aralığı | Not |
|---|---|---|
| Tek kanal, Full HD | 32-64 GB | Günlük şehir içi kullanım için rahat eder |
| Tek kanal, 2K veya 4K | 64-128 GB | Bit hızı yükseldiği için kart daha hızlı dolar |
| İki veya daha çok kanal | 128 GB ve üzeri | Her kanal ayrı dosya yazar |
| Park modu açık kullanım | Bir kademe yukarı | Araç dururken de kayıt üretilir |
Burada verilen aralıklar bir taahhüt değil, kart alırken yanlış tarafa düşmemek için bir yön tayinidir. Bir cihazın desteklediği üst sınırı ve önerilen kart tipini her zaman o ürünün teknik özellikler bölümünden doğrulayın (/urunler).
Şişirilmiş kapasiteli kartlara dikkat
Araç kamerası kullanıcılarının en sık karşılaştığı tuzak, kutusunda büyük bir kapasite yazan ama gerçekte çok daha küçük olan kartlardır. Bu kartlar ilk bakışta sorunsuz görünür: bilgisayar kapasiteyi doğru okur, kamera kartı kabul eder, kayıt başlar. Sorun kart gerçek sınırına ulaştığında ortaya çıkar; o noktadan sonra yazılan dosyalar bozuk kaydedilir ya da hiç açılmaz.
Korunmanın yolu basittir. Kartı güvenilir bir satış kanalından alın, fiyatın benzer kapasitedeki kartlardan çok düşük olmasını bir uyarı işareti sayın ve kartı taktığınız gün ilk kaydı baştan sona izleyerek doğrulayın. İlk gün yapılan beş dakikalık bu kontrol, aylar sonra boş bir dosyayla karşılaşma riskini ortadan kaldırır. Aynı mantık kart okuyucular için de geçerlidir: kayıtları aktarırken bozulma yaşıyorsanız sorun her zaman kartta olmayabilir.
Kart bakımı: formatlama ve ömür belirtileri
Kartın ömrünü uzatan en basit alışkanlık düzenli formatlamadır. Formatlama, birikmiş bozuk dosya kayıtlarını temizler ve kameranın dosya düzenini yeniden kurar. Bunu bilgisayardan değil, cihazın kendi menüsünden yapmak gerekir; kamera kartı kendi beklediği düzende hazırlar.
- Kartı ayda bir, yoğun kullanımda daha sık cihazın menüsünden formatlayın.
- Formatlamadan önce saklamak istediğiniz kilitli kayıtları bilgisayara ya da telefona alın; formatlama her şeyi siler.
- Kartı kameradan çıkarıp başka cihazlarda rutin olarak kullanmayın; her takıp çıkarma yuva ve kart temasını yorar.
- Kart yuvasına basarken cihazın kapalı olmasını bekleyin; yazma sırasında çıkarılan kart dosya bozulmasının en sık nedenidir.
Kartın yorulduğunu gösteren belirtiler bellidir: cihaz kart hatası uyarısı verir, dosyaların bir kısmı açılmaz, kayıtlar arasında boşluklar oluşur, cihaz kendiliğinden yeniden başlar ya da kayıt süresi beklenenden kısa kalır. Bu belirtilerden biri çıktığında kartı formatlamak genellikle geçici rahatlama sağlar; tekrarlıyorsa kart değiştirilmelidir. Araç kamerası bir sigorta gibidir, sigortanın sağlam olup olmadığını kaza günü öğrenmek istemezsiniz.
Kısa kontrol listesi
- Dayanıklılık (high endurance) serisinden, V30 veya U3 işaretli bir kart seçin.
- Cihazın desteklediği en büyük kapasiteyi teknik özelliklerden doğrulayın, üstüne çıkmayın.
- Kartı tanınmış bir satış kanalından alın; aşırı ucuz ve kapasitesi şişirilmiş kartlar araç kamerasında ilk haftada sorun çıkarır.
- İlk iş olarak kartı cihazın menüsünden formatlayın ve ilk kaydı izleyip doğrulayın.
- Ayda bir formatlama alışkanlığı edinin, kilitli kayıtları önceden kopyalayın.
TechSmart araç kamerası, park kamerası ve araç monitörü ürünlerinde kartın hangi kapasiteye kadar desteklendiği ürün sayfalarındaki teknik özelliklerde yazılıdır; emin olamadığınız bir model için iletişim formundan sorabilirsiniz (/iletisim).